Onze publicaties

Het antwoord op deze vraag is simpel: het liefst niks!

Maar wist u ook dat de notaris een belangrijke rol speelt bij het signaleren van fraude en witwassen en dat deze rol een verplichting is die de notaris moet vervullen op grond van de wet? Wij noemen dat de poortwachtersrol van de notaris. Van een notaris wordt verwacht dat hij/zij iedere cliënt screent, onderzoekt of een transactie juridisch juist is en of er geen fraude of witwassen aan te pas komt. Dat moet de notaris doen met het spreekwoordelijke klappertjespistool. Een notaris heeft namelijk geen inzage in belastinggegevens van cliënten of in (strafrechterlijke) onderzoeken. Informatie over “boeven” waar het Openbaar Ministerie over beschikt en de Belastingdienst wordt nooit gedeeld met de notaris. Op grond van de Wwft (Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme) is de notaris verplicht om melding te doen bij de FIU (Financial Intelligence Unit) van een ongebruikelijke transactie.

Hoe kan de notaris zijn/haar werk doen in de praktijk? Om dit te illustreren een klein voorbeeld. Stel u koopt een huis, waarvoor u een paar ton bij de bank leent via een hypotheek en nog één ton eigen geld in investeert. Eerst vraagt de bank u hoeveel eigen geld u heeft en waar dat vandaan komt. De bank is immers ook poortwachter. Als de bank het voldoende verklaard vindt, verstrekt ze de hypotheek. De overdracht vindt plaats bij de notaris. De notaris vraagt u ook om de herkomst van deze eigen investering. De notaris moet daarbij nog een stapje verder gaan dan de bank. De notaris vraagt dus om de herkomst van deze gelden, hoe het geld is verkregen zeg maar. Een verklaring alleen is niet genoeg. De onderliggende stukken moeten ook worden aangeleverd. Zo moet bijvoorbeeld bij een schenking de schenkingsovereenkomst en het bankafschrift waaruit blijkt dat het bedrag is overgemaakt worden aangeleverd, maar ook hoe de schenker dit bedrag heeft verkregen. Indien dat door sparen is, moet dat plausibel zijn en het liefst wederom blijken uit bankafschriften, soort werk wat iemand heeft, leeftijd etc. Indien het afkomstig is van verkoop van een woning, vraagt de notaris om de nota van afrekening. Indien het uit een bedrijf komt, zal in ieder geval de laatste jaarrekening worden gevraagd. Ter ondersteuning van dit alles kan – in alle gevallen – ook om de laatste (paar) inkomstenbelastingaangifte(s) worden gevraagd. De notaris moet deze stukken bestuderen en op basis daarvan beoordelen of er sprake is van witwassen en/of fraude.

Sommige cliënten klagen erover dat er zoveel eerst bij de bank en de financieel adviseur en daarna nog bij de notaris moet worden aangeleverd. Vaak (grotendeels) dezelfde stukken. Dit komt omdat de bank de door hen verzamelde en onderzochte gegevens niet mag delen met de notaris (en andersom), zonder toestemming van de cliënt. Banken en het notariaat zijn al in overleg om meer samen te werken. Maar vergeet niet dat we de wet uitvoeren. We hopen heel erg op begrip en medewerking van alle partijen hierbij! Helpt u ook?